Paaswake 2026
Lieve mensen,
Het kan donker zijn in ons leven, donker door angst, ziekte, eenzaamheid of door dat alles tegelijk. Donker is het wanneer we alle hoop op toekomst hebben verloren, wanneer onze idealen in duigen zijn gevallen, wanneer een relatie met een geliefde werd verbroken of wanneer een geliefd iemand is gestorven. Al deze pijnlijke ervaringen worden opgeroepen door de duisternis waarmee wij deze paaswake begonnen.
Maar er was vuur, er werd een licht ontstoken. Daarmee beelden we uit dat Gods Licht zich een weg zoekt door heel ons leven heen. Alles wat ons bezighoudt, de toekomst van onze kinderen en kleinkinderen, het lot van onze spannende wereld vol geweld en uitdagingen, op dat alles hebben we slechts echt zicht als we het kunnen zien in het Licht van de nabije God, die met ons meevoelt. Dan merk je pas dat god woorden spreekt van troost en bemoediging, woorden die toekomst verzekeren over elke duisternis heen.
Dat hoorden in het verhaal van de schepping, waarin god roept dat er Licht mag zijn. En in het verhaal over de uittocht van het Joodse Volk uit Egypte, dat God ons bevrijdt uit de slavernij. En al weten we maar heel weinig van Hem, we zijn ervan overtuigt dat Hij een God is die mensen tot leven roept, die wil dat zij bevrijd ;even. En ook al vallen we in het zwarte gat van de dood, door Jezus Verrijzenis weten wij dat God ons nooit laat vallen,. Dat Hij ons altijd weer opvangt.
Het Verrijzenis verhaal brengt Hem niet terug in het leven dat Hij voorheen heeft geleefd, nee hij is niet teruggekomen, maar aangekomen. Hij werd gewekt tot nieuw leven in Gods liefde. Dat noemen wij Eeuwig Leven, niet een eeuwig durend leven,. Maar een onbeperkt ervaren van geluk. Van buitenaf bekeken lijkt Jezus’ leven een mislukking, zijn vijanden hadden hem het zwijgen opgelegd, maar God liet dat niet zomaar gebeuren. Hij bleef Jezus trouw en tilde Hem op ut de dood. Pas later geloofden de leerlingen dat Hij leeft, dat hij op een heel andere wijze met hen is en met hen meetrekt. Daarom moeten ze naar Galilea gaan, want daar is alles begonnen, daar zullen ze Hem ontmoeten en moeten ze van voor af aan weer beginnen.
En wij, lieve mensen, wij proberen de Weg van Jezus na te volgen, tot wij ook ooit eens thuis komen bij God, en onbeperkt zijn Liefde zullen genieten. Naar die toekomst zijn wij onderweg en onze hoop op die toekomst geeft zin en richting aan ons leven. Maar dat houdt een grote uitdaging in voor ieder van ons. Want Gods vurigste wens is dat aan elke duisternis en aan al het kwaad in de wereld een einde komt. Daarvoor rekent Hij ook op ons. Zo kan ook ons leven een opstandingsverhaal worden, wanneer we opkomen tegen haat en terreur, honger en geweld of voor het behoud van onze mooie schepping. Dat wordt de verrijzenis ook een gebeuren dat aan ons geschiedt.
Laten we in deze wereld, die getekend word door gruwel en geweld, anders naar de realiteit kijken en een ander verhaal vertellen, een opstandingsverhaal dat zegt dat dood en geweld, haat en vijandigheid, niet het laatste woord hebben. Amen
Denekamp, 4 april 2026, Pastor Jan Kerkhof Jonkman
Pasen 2026: Het lege graf
Lieve mensen,
Vanmorgen in alle vroegte, waren het de Poaskearls met hun gevolg die door de straten van Ootmarsum gingen om de inwoners te wekken met de boodschap: mensen sta op, Christus is opgestanden, Alleluja. De Heer is waarlijk verrezen. Maar wat betekent dat: de Heer is waarlijk verrezen. Kun je dat in onze tijd, waarin we bijna alles denken zeker te weten, nog geloven? En wat moeten we met het verhaal van het lege graf, dat Maria Magdalena in de vroege morgen ontdekte? Wij hebben het er maar moeilijk mee, we weten het liefst alles. En als we het zelf niet weten dan Googlen we het wel. En wat wij niet met ons nuchtere verstand kunnen begrijpen, waar we niet bij kunnen, bestaat vaak niet. Sta je dan niet op een punt van vermoeden, opent zich dan misschien niet een perspectief van geloof? Het geloof wordt je niet zomaar gegeven. Geloof heb je niet in je binnenzak, het is ook geen app die je zomaar downloadt, maar geloof is iets dat moet groeien. Dat was vroeger zo, en nu is het niet anders.
Ook Maria Magdalena die ’s morgens vroeg naar het graf gaat, vindt daar geen verrijzenis, maar treft alleen het lege graf aan. Er wordt met geen woord gerept over verrijzenis. Zij ziet dat de zware steen van het graf is weggerold. Het leven van Jezus leek een mislukking, toen Hem het zwijgen werd opgelegd. En nu staan we ook nog voor een leeg graf. Is het lichaam van Jezus weggehaald? Is Hij werkelijk verrezen? Lieve mensen, wij weten het niet en er was niemand bij om dit met een mobieltje te filmen. Maar begint hier misschien niet ons geloof?
Want als wij niet geloven, dan staan wij bij een doods en leeg graf. Zoals ook wij verdrietig kunnen staan bij het graf van onze geliefde. Van een mens die wij niet konden loslaten, die wij nog zo graag het leven hier op aarde gunden. Maar was zijn leven wel een mislukking? Een leven waarin Hij opkwam voorde mensen in die in de knel zaten, voor armen, dak- en thuislozen? Dat kan toch niet waar zijn, zo’n leven werkt door, ook al is iemand gestorven.
Want geweld en terreur mogen toch niet het laatste woord hebben. Langzaam begonnen de vrouwen en de leerlingen te geloven, dat Jezus bij hen was, toen ze bij elkaar kwamen en elkaar over Hem vertelden, en ze beseften dat ze zijn werk moesten voortzetten. Nee, Hij kwam niet meer terug in zijn oude leven, nee, Hij was bij God aangekomen. Maar Hij was op een heel andere manier bij hen aanwezig. Ze voelden dat Hij bij hen was, wanneer ze samen kwamen, ze herinneringen aan Hem deelden, met elkaar het brood braken en deelden. En zo mogen ook wij Hem ook vanmorgen ervaren, wanneer wij hier het Eucharistisch Brood breken en delen.
De vrouwen en de leerlingen geloofden dat het graf niet het einde was, dat hun vriend Jezus niet voor niets heeft geleefd en is gestorven. Nee, Hij is gekruisigd, gestorven en begraven, Hij is als zaad in de grond gevallen, en weer tot bloei gekomen. Want God maakt het leven sterker dan de dood. Het is zijn wenkende hand die ons weer op het spoor zet naar het leven. Hij maakt het weer Licht wanneer wij verkeren in duisternis. En duisternis overvalt ons soms in ons leven. Angst ziekte, eenzaamheid en de dood, kunnen ons onze hoop op toekomst doen verliezen. Wanneer onze relatie met onze geliefde verbroken wordt dan is dat pijnlijk. Maar we moeten niet blijven zitten in duisternis en dood, want de duisternis en de dood hebben niet het laatste woord. En dat geloof moet ons gaande houden, ook in onze wereld van geweld, haat en oorlog.Wanneer we daarin opstaan en ons keren tegen geweld, tegen haat, en ons inzetten voor een wereld van liefde en vrede, dan werken wij zelf ook mee aan de verrijzenis.
Pasen, we hoeven het allemaal niet te snappen. Er is een leeg graf, een zware steen die is weggerold, doeken die er liggen, en natuurlijk verbaasde blikken. Daar moeten wij het mee doen, meer is er niet. “Hij zag en geloofde”’ zo staat er. Daar moeten wij het mee doen. In de leegte van het graf, begint God opnieuw een avontuur met ons.
Moge zo ook Pasen het begin zijn van een leven, tezamen met anderen, een leven in liefde, een leven van opstaan tegen duisternis en dood. Dat het een leven mag zijn waarin we voor elkaar zorgen, elkaar troosten, elkaar vergeven. Dan wordt verrijzenis een gebeuren dat voortduurt, dat geschiedenis maakt, ook al is het nog onvolmaakt en onaf. Geloven in leven na de dood, is geloven dat ons leven geen doodlopende weg is, maar uitloopt op een leven van Liefde met een hoofdletter. Laten wij dat verhaal vertellen en beleven, dat haat, geweld en vijandigheid niet het laatste woord hebben. In die geest wens ik u allen een Zalig Pasen! Amen.
Ootmarsum, 5 april 2026, Pastor Jan Kerkhof Jonkman
Tweede Zondag van Pasen, Beloken Pasen: Achter gesloten deuren
Lieve mensen,
Is het Evangelie vandaag ook niet herkenbaar in ons eigen leven? Het klinkt misschien ongeloofwaardig, maar het kan ook ons overkomen, dat wij, net als de leerlingen van Jezus, ons afsluiten van de buitenwereld, wanneer wij het niet meer weten. Wanneer wij in de knoop zitten, wanneer wij iemand in de steek hebben gelaten of iets hebben aangedaan. Zo overkwam het ook de leerlingen van Jezus, die zich opsloten achter gesloten deuren, zich afvragend : wat hebben wij Jezus aangedaan? Ja, ze zitten er vol onzekerheid en angst. Ze weten het niet meer. Hebben ze gefaald? Hebben ze Jezus, Hij die er was voor iedereen, zomaar in de steek gelaten? Hadden ze niet meer moeten doen om hem te beschermen, voor Hem op te komen?
Ja, lieve mensen dat overkomt ons ook. Ook wij sluiten ons van de buitenwereld af, vaak omdat we niet weten wat we moeten doen, hoe we moeten reageren op bepaalde uitdagingen, hoe we onzekerheden moeten verwerken, ja zelfs hoe wij liefde moeten uitdragen. Moeten we dat alleen doen naar onze eigen geliefden, de mensen dicht om on heen, of behoren we dat als christenen ook te doen naar vreemden? Jezus droeg zijn Liefde uit naar vreemde, naar zieken, naar armen, naar radelozen.
Het is niet altijd vanzelfsprekend voor ons. Dat overkwam ook de leerlingen van Jezus. Maar wanneer Hij door de gesloten deuren binnendringt en bij hen komt, begroet Hij hen met: Vrede zij U. Hij neemt hen blijkbaar niemand iets kwalijk, maar treedt hen tegemoet in liefde en vrede. En Hij toont hun zijn wonden. Zoals ook een moeder haar zoon of dochter uiteindelijk weer in de armen sluit wanneer zij iets verkeerds hebben gedaan.
Net als de leerlingen hebben we de onzekerheid en de twijfel. We zien dat terug bij Thomas, ook wel Didymus genaamd, wat betekent tweeling. Je zou wel mogen zeggen dat hij een tweelingbroer of tweelingzus is van ons allemaal. Naast geloof loopt ook twijfel en ongeloof met ons leven mee. Zo gelooft ook Thomas niet zomaar in Jezus’ verrijzenis. Hij zal alleen geloven wanneer hij zijn vingers in Jezus’ wonden en doorboorde zijde kan leggen. Want hij wil zekerheid. Hij wil alleen geloven wanneer hij kan bouwen op zekerheden. Is dat ook niet herkenbaar voor ons, want ook wij willen graag bouwen op zekerheden. Zekerheden in ons gezin, in ons geloof, in onze Kerk, op vakantie, op alles. Zo voelden we hoe die zekerheid ineens kan wegvallen wanneer er een oorlog uitbreekt, zoals in de afgelopen weken in Iran, waardoor de olietoevoer werd belemmerd. Ja dan is Leiden in last, het raakt heel ons economisch systeem. Ons leven is niet altijd te funderen op zekerheden, dat moeten we de laatste weken hebben geleerd. Het is ook vertrouwen hebben in de toekomst. Vertrouwen en geloven, dat God elke keer weer een nieuwe weg voor ons opent. Die weg was ook open voor Thomas, wanneer Jezus hem begroet met: Vrede zij jou. Het blijkt dan dat hij juist wel gelovig is en roept uit: Mijn Heer en mijn God.
Hoe dat leven vanuit ons geloof er uit zou kunnen zien lazen we in de Eerste Lezing. Het mooie verhaal van de eerste christenen, hoe zij leefden, dat zij alles wat zij bezaten gemeenschappelijk deelden, hun bezittingen verkochten en het onderling deelden. Misschien te mooi om waar te zijn, denkt u. En daar hebt u gelijk in. Of het zo ook werkelijk gebeurd is, is twijfelachtig, maar het geeft wel een beeld van hoe onze wereld er uit zou zien wanneer alle mensen in Jezus geloofden en zijn voorbeeld zouden volgen. Dan zou het een ideaal christelijk leven zijn en zou er niemand tekort komen in onze harde wereld, waarin ieder vecht voor zijn eigen bezit en inkomsten. Dan zouden we allen leven bezitten in zijn Naam, d.w.z. : een leven dat opgebouwd is uit woorden en daden van liefde, vrede en gerechtigheid. Een beter leven kunnen we ons niet voorstellen.
Lieve mensen, laten we niet opgesloten blijven in ons eigen huis, in ons eigen geloof en onze zekerheid, maar de ramen en deuren open gooien, en anderen te laten delen in ons geloof en leven, dan kunnen zij er ook door aangestoken worden. Dan zal er ook voor het geloof en voor de mensen toekomst zijn. Amen.
Denekamp, 12 april 2026, Pastor Jan Kerkhof Jonkman